شماره ترکی آذربایجانی (محاوره میانه ­ای) معادل فارسی

1 آت قویروغو بهمن (شال دم)

2 آجی بی­آن تلخه بیان

3 آغ اُت، وَلَه میر یولاف وحشی

4 آلا قانقال (آلا قالقان) کنگر صحرایی

5 اَستوقودوس اسطوخودوس

6 اِشَّک خشخاشی ورث

7 اِشّک یونجاسی، سَبَرگَه یونجاسی (ساری یونجا) یونجه زرد

8 اَمَن کُومَنجی (دوگمَچَه) پنیرک

9 اوزَرّلیک اسپند

10 اوش قولاخ، سَبَرگَه شبدر

11 اوشقون ریواس

12 اَوَلیک ترشک مواج

13 ایپلیکجًه تمشکین

14 ایت اوتو، آغ باش، قوخاغان ازمک

15 ایت سوآلاغی کلاغک

16 ایریشیم، بوستان پوزان، سرطان، ساریلیخ سس

17 ایسپناخ اسفناج

18 ایلان یاستیغی نی لویی

19 اینَک امجَه یی مگس ­گیر، سیلن

20 بابانِح بابونه

21 بادامچا بادام کوهی

22 بالاغ اُتو کاهوی وحشی

23 بالِح دنی تخم بالنگو

24 بالدیرقان گلپر

25 بَنوشَه بنفشه

26 بورانی کدو تنبل

27 بَزَرَک بزرک، بذر کتان

28 بورگ آغاجی دارواش

29 بوی شنبلیله

30 بوی تیکان (بوییک تیکان) تمشک

31 بویاق روناس

32 بویمادَرَن بومادران

33 بیزوشا بارهنگ کبیر

34 بیسم اله گولی درخت اقاقیا

35 بولاغ اوت. علف چشمه

36 پازی تره سی برگ چغندر

37 پَرپینَه خرفه

38 پُلیک، سَنگَنَح ماشک

39 پیتیراخ (دُویز پیتراغی) توق

40 پیرپیز آتشین

41 پیش­ پیشی بیدمشک

42 پیشیک اوتو علف گربه، سنبل­الطیب

43 پیشیک جیرناغی، جوجَه گوزو، چنته چوبان کیسه کشیش

44 تَرَه توندَ، آجی تَرَه شاهی، تره تیزک

45 تل کمبوزه

46 توپّیز (قوش قونماز) شکرتیغال، قندورک

47 توکلوجَه چای کوهی

48 تورپَح (تورپک) خردل وحشی

49 تورشَک ترشک

50 تولکو قویریغو دم روباهی، جو وحشی

51 جین جیلن (جین جیلم) علف جوجه

52 جَیَن جگن

53 جین قارپیزی کَوَر، هندوانه ابوجهل

54 چاتلانقوش، آغ ساقیزی، پیرآغاجی بنه

55 چاقّیرتیکانی گل گندم چمنزار

56 چالی سنجد تلخ

57 چای آلاغی مرزنگوش

58 چای دوویسی (آش دووسی) برنج گرده، برنج چلیپا

59 چاییر مرغ

60 چوبان یاستیغی کلاه میرحسن

61 چیتدیخ (چیرتدیق) کاسنی

62 خانم سالّاندی، قیرمیزی پاچا، قاراگُز تاج خروس

63 ختمی گولی گل ختمی

64 خَشَ اسپرس

65 داری ارزن

66 داش جاباغی گلسنگ

67 داغ سوغانی پیاز کوهی

68 داغ مَرزَسی مرزه کوهی

69 دامارّیجا (بوی یارپاغی) بارهنگ صغیر

70 دَلَ بنگ رازیانه

71 دلی بات بات بنگدانه

72 دمیرتیکانی خارخاسک

73 دَوَ تیکانی یانداخ (یانداق) خار شتر

74 دَوَدابانی گوش خرگوش

75 دوشان آلماسی، چالقی شیرخشت، چالگو

76 دوه دابانی زیره هرز زراعی

77 دیل قانادان شیرپنیر

78 زیریش (زیریشک) زرشک

79 ساباح­ گُرَسَن اویارسلام، آبیارسلام

80 سارماشیخ، پوشَنَ پیچک صحرایی

81 ساری تیکان گلرنگ وحشی

82 ساری گول نسترن مطعر (زرد)

83 سرچَه اُتو گندمک، گندم دانه تسبیحی

84 سوپورگَه سورگوم جارویی

85 سوتتوجَ، سوتّی یَن فرفیون

86 سووآلاخ موسیر

87 سُوید بید

88 سُوید اُتی هفت بند ایرانی

89 سهلاب ثعلب باتلاقی

90 سیغیر قویروغو (سیرقویریغی) گل ماهور، خرگوشک

91 سیلیف سوروف

92 شادَنَه شاهدانه

93 شاماما دستنبو

94 شَتَره (شاتَرَه سی) شاه تره

95 شقّنَه (اِشّک لالَه سی) شقایق وحشی

96 شلقم سیب زمینی ترشی

97 شومو (شومون) اسفناج چهار دانه ای

98 شووَرَن خاکشیر

99 شیرین بی­آن شیرین بیان

100 صابون سیلن، قلیونک

101 قاپاخلی­جا (خُروز داشّاغی) قدومه

102 قارا بَزَرَح، زَی رَح بالنگو

103 قارا یمیشان زالزالک وحشی

104 قاراغاش (قَرَغاش) نارون

105 قارامیخ شبیه چالی

106 قارایارپاخ، قاراقولاخ مریم گلی

107 قارچیچه­یی (دانا داشّاغی) گل حسرت

108 قارقا تاباغی، هویارپاغی، مُش یارپاغی باباآدم

109 قاطیر قویریغی پنجهک، علف باغ

110 قان قورودان قیاق

111 قیرخ بوروم، گِچی اوتو دم اسب

112 قَزاَیاغی (قازاَیاغی) پای غازی، غازپا

113 قزیل گول گل محمدی، گل گلاب

114 قلمه تبریزی

115 قَمیش نی

116 قوزی قولاغی گاوزبان بدل (ایتالیایی)

117 قوش اَبَّیی، خرمن اوتو علف هفت بند

118 قی نَنَه دیلی کاکتوس راکتی

119 قیندیرقا سازو

120 قیزلار اوشقونو گیاهی شبیه اسپند

121 قیلپین جومیش (علف پشمکی)

122 کاوار (سوزی) تره

123 کروشنه گاودانه

124 کروویز کرفس وحشی

125 کّکیرَه (قاراباش، گوباش) گل گندم

126 کلوخا گل جالیز

127 کورا سپیدار

128 کهلیک اوتو آویشن

129 گچی بوینوزو خرنوب، جولدوزک

130 گلین بارماغی انگشت عروس

131 گوزبان، گوزابان، سیغیر دیلی، دیل اوتی گاوزبان

132 گوش اوزومو تاج ریزی

133 گوش دیلی درخت زبان گنجشک، ون

134 گیزی تیکانی، اَل یاندیران گزنه

135 گیلدیک (ایت بورنو) نسترن کوهی، نسترن شرقی

136 میخنگ (قرنفیل) میخک

137 مین چیچک شاهپسند

138 نوروز گولو زنبق وحشی

139 وَرَک رز ایرانی، علف خرس

140 هنقیلیش/خنقیلیش، داغ ­تَرَسی شیر مرغ، علف تگرگی

141 یارا اوتو، قان قورودان بومادران هزاربرگ

142 یارپیز پونه

143 یارما بلغور

144 یاغلوجا، شوران سلمه­ تره

145 یربادامی بادام زمینی

146 یِل آپاران، یل قووان، شوشَه قلیان، قوناخ گل قاصد

147 یِملیک شنگ

148 یمیشان زالزالک

149 یورقون/یولقون (آغاجی) درخت گز

150 یوشان درمنه



چند نکته مهم:

§ کاکوتی همان کهلیک اوتی نیست.

§ قارچیچیی گل یخ نیست.

§ گلسنگ نوعی گیاه نیست بلکه موجودی است که از همکاری قارچ و جلبک ایجاد شده است

§ نوروز گولی در میانه به خیارک گفته می شود در حالی که در سایر نقاط آذربایحان به این نام به زنبق وحشی اتلاق می شود.

§ مرحله کال میوه‌هایی مثل طالبی، گرمگ و خربزه را کمبوزه می‌گویند.

§ یارما (بلغور) خرده ­های دانه غلات مثل گندم، جو و یولاف است.

در جمع آوری این مطالب مهندس عادل رمضانی، مهندس محمدرضا مختاری، مهندس سعید صادقی، طهماسب کاوسی و محمدباقر مشایخی کمک های ارزنده ای نمودند که بدین وسیله از ایشان قدردانی می نمایم.

ننه کران وگیاهان داروئی



ترکی آذربایجانی (محاوره ننه کران ومنطقه) معادل فارسی

- آت قویریغی بهمن (شال دم)

- آجی بی­آن تلخه بیان

- آغ اُت، وَلَ میر یولاف وحشی

- آلا قانقال (آلا قالقان) کنگر صحرایی

- اِشَّح خشخاشی ورث

- اِشّح یونجاسی، سَبَرگَ یونجاسی (ساری یونجا) یونجه زرد

- اَمَن کُمَنجی (دوومَچَه) پنیرک

- اوزَرّیح اسپند

- اوش قولاخ، سَبَرگَ شبدر

- اوشقون ریواس

- اَوَلیح ترشک مواج

- ایسپناخ اسفناج

- ایلان یاستیغی نی لویی

- بوبنه بابونه

- بادامچا بادام کوهی

- بالدیرقان گلپر

- بَنوشَه بنفشه

- بَزَرَه (بزرک) بزرک، بذر کتان

- بوی تیکان (بوییک تیکان) تمشک

- بویاق روناس

- بویمادَرَن بومادران

- بیزوشا بارهنگ کبیر

- بیلاغ اوتی (بولاغ اوتی) علف چشمه

- پازی تره سی برگ چغندر

- پیتیراخ (دُویز پیتراغی) توق

- پیرپیز آتشین

- پیش­ پیشان بیدمشک

- پیشیگ اوتی علف گربه، سنبل­الطیب

- پیشیه جیرناغی، جوجَ گوزی، چنته چوبان کیسه کشیش

- تَرَ توندَ، آجی تَرَ شاهی، تره تیزک

- توپّیز (قوش قونماز) شکرتیغال، قندورک

- توحلیجَه چای کوهی

- تورپَح (تورپک) خردل وحشی

- تورشَح (تورشک) ترشک

- تولکی قویریغی دم روباهی، جو وحشی

- جین قارپیزی کَوَر، هندوانه ابوجهل

- چاتلانقوش، آغ ساقیزی، پیرآغاجی بنه

- ختمی گولی گل ختمی

- خَشَه اسپرس

- داری ارزن

- داش جاباغی گلسنگ

- داغ سوغانی پیاز کوهی

- داغ مَرزَسی مرزه کوهی

- دامارّیجا (بوی یارپاغی) بارهنگ صغیر

- دَلَ بنگ رازیانه

- دلی بات بات بنگدانه

- دمیرتیکانی خارخاسک

- دَوَ تیکانی یانداخ (یانداق) خار شتر

- دَوَدابانی گوش خرگوش

- دوشان آلماسی، چالقی شیرخشت، چالگو

- دوه دابانی زیره هرز زراعی

- دیل قانادان شیرپنیر

- زیریش (زیریشک) زرشک

- ساباح­ گُرَسَن اویارسلام، آبیارسلام

- سارماشیخ، پوشَنَ پیچک صحرایی

- ساری تیکان گلرنگ وحشی

- ساری گول نسترن مطعر (زرد)

- سرچَ اُتی گندمک، گندم دانه تسبیحی

- سوپورگَه سورگوم جارویی

- سوتتوجَ، سوتّی یَن فرفیون

- سووآلاخ موسیر

- سُوید بید

- سُوید اُتی هفت بند ایرانی

- سهلاب ثعلب باتلاقی

- سیغیرقویریغی (سیرقویریغی) گل ماهور، خرگوشک

- شادَنَه یا(چتنه) شاهدانه

- شاماما دستنبو

- شَاتَره (شاتَرَسی) شاه تره

- اِشّح لالَسی شقایق وحشی

- شلقم سیب زمینی ترشی

- شووَرَن خاکشیر

- شیرین بی­آن شیرین بیان

- صابون سیلن، قلیونک

- خُروز داشّاغی قدومه

- قارا یمیشان زالزالک وحشی

- قاراغاش (قَرَغاش) نارون

- قارامیخ شبیه چالی

- قارایارپاخ، قاراقولاخ مریم گلی

- قارچیچه­یی (دانا داشّاغی) گل حسرت

- قارقا تاباغی، هویارپاغی، مُش یارپاغی باباآدم

- قاطیر قویریغی پنجهک، علف باغ

- قان قورودان قیاق

- قیرخ بوروم، گِچی اوتی دم اسب

- قَزاَیاغی (قازاَیاغی) پای غازی، غازپا

- قزیل گول گل محمدی، گل گلاب

- قلمه تبریزی

- قَمیش نی

- قوزی قولاغی گاوزبان بدل (ایتالیایی)

- قوش اَبَّ یی، خرمن اوتی علف هفت بند

- قَی نَنَ دیلی کاکتوس راکتی

- قیتدیرقا افدرا، ریش بز، ارمک

- قیزلار اوشقونی شبیه اسپند

- قیلپین جومیش (علف پشمکی)

- کروشنه گاودانه

- کروویز کرفس

- کّکیرَ (قاراباش، گوباش) گل گندم

- کهلی اوتی (کهلیک ­اوتی) آویشن

- گچی بوینیزی خرنوب، جولدوزک

- گلین بارماغی انگشت عروس

گوزبان، گوزابان، سیغیر دیلی، دیل اوتی گاوزبان

- گوش اوزومی تاج ریزی

- گوش دیلی درخت زبان گنجشک، ون

- گیزی تیکانی، اَل یاندیران گزنه

- گیلدیک (ایت برنی) نسترن کوهی، نسترن شرقی

- میخنگ (قرنفیل) میخک

- مین چیچک شاهپسند

- نوروز گولی خیارک

- وَرَک رز ایرانی، علف خرس

- هنقیلیش (خنقیلیش) داغ ­تَرَسی شیر مرغ، علف تگرگی

- یارااوتی، قان قورودان بومادران هزاربرگ

- یارپیز پونه

- یارما بلغور

- یاغلیجا، شوران سلمه­ تره

- یربادامی بادام زمینی

- یِل آپاران، یل قووان، شوشَ قلیان، قوناخ، گل قاصد

- یِملیح (یملیک) شنگ

- یمیشان زالزالک
+ نوشته شده در  ۱۴۰۴/۰۵/۲۰ساعت 12:10  توسط ابوالفضل مددی  |